Η ΧΗΜΕΙΑ ΣΤΑ ΑΚΡΑ (ΧΗΜΙΚΑ ΡΕΚΟΡ)

Η ΧΗΜΕΙΑ ΣΤΑ ΑΚΡΑLeave a comment

Στην   ενότητα αυτή θα γνωρίσουμε τη Χημεία των άκρων. Επιδόσεις και νούμερα που προκαλούν θαυμασμό και δέος. Ίσως και προβληματισμό, για το πόσο μικροί και ανίσχυροι είμαστε απέναντι σε ανεξέλεγκτα φαινόμενα, τρομακτικές ιδιότητες ουσιών,  ή ακραίες κοσμικές επιδράσεις στον κυριολεκτικά, σε σχέση με το Σύμπαν, απειροελάχιστο μικρόκοσμό μας. Θα ήταν πραγματικά χρήσιμο και σοφό, να αναστοχαστούμε με αφορμή ακραίες συμπεριφορές της  ύλης και εντυπωσιακά χημικά φαινόμενα την πραγματική μας θέση στον Κόσμο. Ας κάνουμε στην ενότητα αυτή  μια  αλλαγή στην παρουσίαση, με απλή παράθεση των ρεκόρ της χημείας.

ΠΑΜΕ …ΧΗΜΕΙΑ (ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ)

Η ΧΗΜΕΙΑ ΠΑΝΤΟΥLeave a comment

Η Χημεία έχει κάτι το ιδιαίτερο σαν Επιστήμη. Αυτό το κάτι προφανώς είχε αντιληφθεί ο μεγάλος ποιητής Κωστής Παλαμάς, που την αποκάλεσε «κορώνα των επιστημών». Όταν φυσικά ένα χημικός αναφέρεται στην Χημεία, η κρίση του δεν αναμένεται να είναι και πολύ αντικειμενική.   Να επιχειρηματολογήσω όμως γιατί η Χημεία  διεκδικεί με αξιώσεις την τιμητική  κορώνα των Επιστημών.

Η Χημεία είναι «πολύπλευρη» και πανταχού παρούσα. Οργανική χημεία, ανόργανη χημεία, χημεία τροφίμων, καλλυντικών, λιπασμάτων, καυσίμων, ορυκτών, φαρμακευτική χημεία, φυσικοχημεία, βιοχημεία, ηλεκτροχημεία, θερμοχημεία, ……

Ο έρωτας, το γέλιο, το κλάμα, η απόλαυση ενός κρασιού, η μυρωδιά της βροχής στο χώμα, ο θυμός, η χαρά, ο φόβος, ο πόνος, το φάρμακο για το σάκχαρο, η έκρηξη της βόμβας, η μεθυστική αίσθηση του φιλιού,   είναι χημεία, ή έστω και χημεία.

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΕΣ ΔΟΣΟΛΗΨΙΕΣ

Η ΧΗΜΕΙΑ ΠΑΝΤΟΥLeave a comment

Από τις πρώτες σχολικές βαθμίδες,  ο μικρός άνθρωπος μαθαίνει, ότι κανένα φυσικό φαινόμενο δεν πραγματοποιείται δίχως μεταβολή ενέργειας  και κανένα χημικό φαινόμενο δεν γίνεται δίχως μεταβολή ύλης και ενέργειας. Η ζωή στον μοναχικό μας πλανήτη κυλάει μέσα από διαρκείς ενεργειακές μεταβολές, συχνά ανεπαίσθητες σαν το παιχνίδισμα των βλεφάρων, ενίοτε όμως επιβλητικές σαν τις εκρήξεις ενός ηφαιστείου, ή μιας πυρηνικής βόμβας.

ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ ΡΙΖΕΣ: ΕΥΛΟΓΙΑ Ή ΚΑΤΑΡΑ;

Η ΧΗΜΕΙΑ ΠΑΝΤΟΥLeave a comment

Η Χημεία δεν αγαπάει την μοναχικότητα των ηλεκτρονίων που έχουν στην εξωτερική τους στιβάδα τα στοιχεία. Γοητεύεται από τον μαγικό αριθμό των οκτώ ηλεκτρονίων , αλλά συχνά κάνει …τα στραβά μάτια σε δομές με έξη ή δέκα ηλεκτρόνια.

ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

UncategorizedLeave a comment

«…Εκεί που φύτρωνε φλισκούνι κι άγρια μέντα
κι έβγαζε η γη το πρώτο της κυκλάμινο
τώρα χωριάτες παζαρεύουν τα τσιμέντα
και τα πουλιά πέφτουν νεκρά στην υψικάμινο…»

Νίκος Γκάτσος, Ο εφιάλτης της Περσεφόνης

Είμαι χημικός και υπηρετώ με θαυμασμό την χημεία, όπως θα κατάλαβες αγαπητέ αναγνώστη από την πρώτη ήδη ενότητα, η οποία ήταν ένα εγκώμιο στην επιστήμη αυτή. Αν όμως ένα παιδί μου έθετε με την απλοϊκή ερώτηση «είναι καλή, ή κακή η χημεία;» μάλλον θα το μπέρδευα με την απάντησή μου. Νομίζω ότι δεν  υπάρχει καλή, ή κακή επιστήμη.

ΤΑ ΑΠΛΑ …ΜΟΝΟ ΑΠΛΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ. 

Η ΧΗΜΕΙΑ ΠΑΝΤΟΥLeave a comment

«Έγιναν απλά τα σύνθετα τα λόγια
όνειρα μισά κρυμμένα στα υπόγεια»

Δημήτρης Καλογήρου

Ο αμύητος στον κόσμο της Χημείας συχνά θεωρεί ότι τα φαινόμενα που συμβαίνουν γύρω του, όπως η καύση ενός απλού σώματος, ή η κατασκευή ενός ευτελούς αντικειμένου π.χ. ενός σπίρτου, δεν αποτελούν διαδικασίες σύνθετες και ολοκληρώνονται σε ελάχιστα βήματα. Η αντίληψη όμως αυτή είναι απόλυτα λανθασμένη. Ας πάρουμε σαν πρώτο παράδειγμα    την πλήρη καύση του μεθανίου (CH4)  που είναι από τις αντιδράσεις εκείνες που θεωρούνται αντικειμενικά «απλές». Όσοι αναγνώστες έχουν στοιχειώδεις γνώσεις σχολικής χημείας είναι σε θέση να γράψουν την χημική εξίσωση που αποδίδει την καύση αυτή και συγκεκριμένα:

CH4  +  2O2  →  CO2  +  2 H2O

ΠΕΡΙ ΝΟΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΑΡΑΝΟΜΙΩΝ

Η ΧΗΜΕΙΑ ΠΑΝΤΟΥLeave a comment

ΠΕΡΙ ΝΟΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΑΡΑΝΟΜΙΩΝ Ο αείμνηστος καθηγητής της Χημείας τροφίμων του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Γαλανός του οποίου την εξαιρετική διδασκαλία και την προσωπικότητα είχα την τύχη να βιώσω, μας έλεγε ότι «η επιστήμη της νοθείας προηγείται της επιστήμης της Χημείας». Προφανώς ήθελε να τονίσει ότι πάντα κάποιοι άνθρωποι, που συνήθως ουδεμία σχέση έχουν…

…ΜΑΓΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΞΕΝΗ ΧΗΜΕΙΑ

Η ΧΗΜΕΙΑ ΠΑΝΤΟΥLeave a comment

Το πείραμα αυτό, είναι ένα μόνο από τα δεκάδες «μαγικά» πειράματα που κλείνουν πονηρά το μάτι στην λογική και τις αισθήσεις. Σαν το μάγο που σαγηνεύει το πλήθος και το οδηγεί στην ψευδαίσθηση, κάνοντας το να βλέπει μόνο εκείνο που αυτός επιθυμεί, έτσι και η Χημεία γοητεύει τον αμύητο με τα έργα της φλερτάροντας συχνά…